To 1916 δύο άνδρες συμφώνησαν να διαιρέσουν τη Μέση Ανατολή. Ο σερ Μαρκ Σάικς ήταν οραματιστής πολιτικός, ο Φρανσουά Ζορζ-Πικό ήταν διπλωμάτης με συσσωρευμένη πικρία. Χάραξαν μια γραμμή στην άμμο από τη Μεσόγειο μέχρι τα σύνορα της Περσίας και μαζί αναδιαμόρφωσαν τον χάρτη της Μέσης Ανατολής, στη βάση των δύο «Εντολών»: της Βρετανίας για την Παλαιστίνη, την Υπεριορδανία και το Ιράκ, και της...
To 1916 δύο άνδρες συμφώνησαν να διαιρέσουν τη Μέση Ανατολή. Ο σερ Μαρκ Σάικς ήταν οραματιστής πολιτικός, ο Φρανσουά Ζορζ-Πικό ήταν διπλωμάτης με συσσωρευμένη πικρία. Χάραξαν μια γραμμή στην άμμο από τη Μεσόγειο μέχρι τα σύνορα της Περσίας και μαζί αναδιαμόρφωσαν τον χάρτη της Μέσης Ανατολής, στη βάση των δύο «Εντολών»: της Βρετανίας για την Παλαιστίνη, την Υπεριορδανία και το Ιράκ, και της...
Το 1856 διανοίχτηκε ο δρόμος Αθήνας-Τρίπολης. Στο Δουργούτι έμειναν εργάτες από το Χέλι Κορινθίας που δούλευαν στο τμήμα Αθήνα-Κόρινθος ή, κατ άλλη εκδοχή, στην υπεραστική γραμμή Αθήνα-Τρίπολη. Γι αυτό η περιοχή στα τέλη του 19ου αιώνα ονομαζόταν "Χελιώτικα".
Μια άλλη παλιά ονομασία της περιοχής είναι το "Ντομούζ Νταμέ" (domuz dam, σπίτι των γουρουνιών). Η λέξη είναι τουρκική και με αυτή την...
Το 1856 διανοίχτηκε ο δρόμος Αθήνας-Τρίπολης. Στο Δουργούτι έμειναν εργάτες από το Χέλι Κορινθίας που δούλευαν στο τμήμα Αθήνα-Κόρινθος ή, κατ άλλη εκδοχή, στην υπεραστική γραμμή Αθήνα-Τρίπολη. Γι αυτό η περιοχή στα τέλη του 19ου αιώνα ονομαζόταν "Χελιώτικα".
Μια άλλη παλιά ονομασία της περιοχής είναι το "Ντομούζ Νταμέ" (domuz dam, σπίτι των γουρουνιών). Η λέξη είναι τουρκική και με αυτή την...
Βαθύ είναι το τραύμα της Μικρασιατικής Καταστροφής, βαθιές και οι συνέπειές της, οι οποίες είναι ορατές και αισθητές ως σήμερα. Πολλά ερωτήματα εγείρονται για το πώς φτάσαμε σ’ αυτή την επώδυνη για τον Ελληνισμό κατάληξη. 100 + 1 έτη μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, ο ιστορικός ερευνητής Δημήτρης Λυμπουρίδης προσπαθεί να δώσει απαντήσεις σε 100 καίρια ερωτήματα για τα δραματική γεγονότα που...
Βαθύ είναι το τραύμα της Μικρασιατικής Καταστροφής, βαθιές και οι συνέπειές της, οι οποίες είναι ορατές και αισθητές ως σήμερα. Πολλά ερωτήματα εγείρονται για το πώς φτάσαμε σ’ αυτή την επώδυνη για τον Ελληνισμό κατάληξη. 100 + 1 έτη μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, ο ιστορικός ερευνητής Δημήτρης Λυμπουρίδης προσπαθεί να δώσει απαντήσεις σε 100 καίρια ερωτήματα για τα δραματική γεγονότα που...
Το ανά χείρας βιβλίο αποτελεί συλλογικό τόμο στον οποίο μετέχουν 21 συγγραφείς, πανεπιστημιακοί καθηγητές, διανοούμενοι και ερευνητές. Με επίκεντρο τα τραγικά γεγονότα του 1974, οι συγγραφείς του τόμου, με τη δική του ο καθένας ευαισθησία και κριτική ματιά, φωτίζουν πτυχές της σύγχρονης πορείας της Κύπρου που είναι ακόμα ανοικτές σε (ιστορική) ερευνητική τεκμηρίωση. Μέσα στο ιστορικό –...
Το ανά χείρας βιβλίο αποτελεί συλλογικό τόμο στον οποίο μετέχουν 21 συγγραφείς, πανεπιστημιακοί καθηγητές, διανοούμενοι και ερευνητές. Με επίκεντρο τα τραγικά γεγονότα του 1974, οι συγγραφείς του τόμου, με τη δική του ο καθένας ευαισθησία και κριτική ματιά, φωτίζουν πτυχές της σύγχρονης πορείας της Κύπρου που είναι ακόμα ανοικτές σε (ιστορική) ερευνητική τεκμηρίωση. Μέσα στο ιστορικό –...
Στην Πόλη τι ακολουθεί την Άλωση; Πώς γεννιέται και πώς αναπτύσσεται η οθωμανική πρωτεύουσα και πώς επιζούν εντός της, επιστρέφουν ή μετοικούν εκεί, και οργανώνουν την ζωή τους οι Ρωμηοί, ο κτητορικός της λαός; Πόση η τομή και ποια η συνέχεια με τα προ της Αλώσεως; Κωνσταντινουπολίτικα χρονικά, αφηγήσεις περιηγητών, ημερολόγια ορισμένων Δυτικών που συγχρωτίσθηκαν με τους Έλληνες, όχι μόνον...
Στην Πόλη τι ακολουθεί την Άλωση; Πώς γεννιέται και πώς αναπτύσσεται η οθωμανική πρωτεύουσα και πώς επιζούν εντός της, επιστρέφουν ή μετοικούν εκεί, και οργανώνουν την ζωή τους οι Ρωμηοί, ο κτητορικός της λαός; Πόση η τομή και ποια η συνέχεια με τα προ της Αλώσεως; Κωνσταντινουπολίτικα χρονικά, αφηγήσεις περιηγητών, ημερολόγια ορισμένων Δυτικών που συγχρωτίσθηκαν με τους Έλληνες, όχι μόνον...
Τα κείµενα αυτού του βιβλίου είναι µια περιήγηση σε στιγµές της τοπικής χιακής ιστορίας τον 20ο αιώνα. Η συµµετοχή της Χίου στο βενιζελικό Κίνηµα Εθνικής Άµυνας του 1916, η πρώτη συµµετοχή του νησιού στα πολιτικά τεκταινόµενα του ελληνικού κράτους. Το τεράστιο θέµα της διαχείρισης των µικρασιατών προσφύγων στο νησί το 1922-23 και οι αναλογίες τους µε τη σηµερινή εποχή της σύγχρονης προσφυγιάς....
Τα κείµενα αυτού του βιβλίου είναι µια περιήγηση σε στιγµές της τοπικής χιακής ιστορίας τον 20ο αιώνα. Η συµµετοχή της Χίου στο βενιζελικό Κίνηµα Εθνικής Άµυνας του 1916, η πρώτη συµµετοχή του νησιού στα πολιτικά τεκταινόµενα του ελληνικού κράτους. Το τεράστιο θέµα της διαχείρισης των µικρασιατών προσφύγων στο νησί το 1922-23 και οι αναλογίες τους µε τη σηµερινή εποχή της σύγχρονης προσφυγιάς....
Το εντελβάις (στο σκούφο και στα μανίκια της στολής) -σύμβολο μέχρι και σήμερα "άριστου γερμανικού στρατιωτικού ήθους τόσο σε καιρό ειρήνης όσο και σε καιρό πολέμου"- ήταν το διακριτικό της 1ης Ορεινής Μεραρχίας της Βέρμαχτ, μιας επίλεκτης μονάδας που ανασυστήθηκε με το ίδιο ακριβώς όνομα στις τάξεις της Μπούντεσβερ, του γερμανικού ομοσπονδιακού στρατού, από πρώην ηγετικά στελέχη της Βέρμαχτ...
Το εντελβάις (στο σκούφο και στα μανίκια της στολής) -σύμβολο μέχρι και σήμερα "άριστου γερμανικού στρατιωτικού ήθους τόσο σε καιρό ειρήνης όσο και σε καιρό πολέμου"- ήταν το διακριτικό της 1ης Ορεινής Μεραρχίας της Βέρμαχτ, μιας επίλεκτης μονάδας που ανασυστήθηκε με το ίδιο ακριβώς όνομα στις τάξεις της Μπούντεσβερ, του γερμανικού ομοσπονδιακού στρατού, από πρώην ηγετικά στελέχη της Βέρμαχτ...
Η επετειακή έκδοση εκδίδεται με αφορμή τον εορτασμό των εκατό χρόνων από την ίδρυση της ΧΑΝ Θεσσαλονίκης, και περιγράφει τη δραστηριότητά της στην πόλη της Θεσσαλονίκης και στον υπόλοιπο ελληνικό χώρο από τα χρόνια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου μέχρι σήμερα. Η Χριστιανική Αδελφότης Νέων Θεσσαλονίκης ιδρύθηκε στις 2 Σεπτεμβρίου 1921 και η ζωή της είναι συνυφασμένη με την ιστορία της πόλης, τους...
Η επετειακή έκδοση εκδίδεται με αφορμή τον εορτασμό των εκατό χρόνων από την ίδρυση της ΧΑΝ Θεσσαλονίκης, και περιγράφει τη δραστηριότητά της στην πόλη της Θεσσαλονίκης και στον υπόλοιπο ελληνικό χώρο από τα χρόνια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου μέχρι σήμερα. Η Χριστιανική Αδελφότης Νέων Θεσσαλονίκης ιδρύθηκε στις 2 Σεπτεμβρίου 1921 και η ζωή της είναι συνυφασμένη με την ιστορία της πόλης, τους...
Για πρώτη φορά ένα βιβλίο πραγματεύεται τις τηλεπικοινωνίες κατά τη Μικρασιατική Εκστρατεία 1919-1922. Αποτέλεσμα ενδελεχούς έρευνας στα αρχεία της Διεύθυνσης Ιστορίας Στρατού και σε άλλες ατομικές πηγές ακόμη και σε τουρκικές, η οποία έφερε στο φως μεταξύ άλλων, τα πολεμικά ημερολόγια και τις εκθέσεις πεπραγμένων των Μονάδων Τηλεγραφητών. Ο συγγραφέας, με βάση τα τεκμήρια αυτά σκιαγραφεί την...
Για πρώτη φορά ένα βιβλίο πραγματεύεται τις τηλεπικοινωνίες κατά τη Μικρασιατική Εκστρατεία 1919-1922. Αποτέλεσμα ενδελεχούς έρευνας στα αρχεία της Διεύθυνσης Ιστορίας Στρατού και σε άλλες ατομικές πηγές ακόμη και σε τουρκικές, η οποία έφερε στο φως μεταξύ άλλων, τα πολεμικά ημερολόγια και τις εκθέσεις πεπραγμένων των Μονάδων Τηλεγραφητών. Ο συγγραφέας, με βάση τα τεκμήρια αυτά σκιαγραφεί την...
Ο ακούραστος Μεγάλος Μάγιστρος Philippe de Villiers σκέφτηκε έναν φοβερό αντιπερισπασμό. Με πολλές προφυλάξεις έφτασε στο Φρούριο του Αγίου Νικολάου για να συναντήσει τους διακόσιους παλιούς ναυτικούς που είχαν δώσει όρκο στον Άγιο Ιωάννη ότι θα υπερασπιζόντουσαν τον τόπο τους. Αυτοί οι έμπειροι ναυτικοί, με τις οδηγίες που έλαβαν από εκείνον, χειρίστηκαν τα πυροβόλα με επιτυχία. Τα πυροβόλα,...
Ο ακούραστος Μεγάλος Μάγιστρος Philippe de Villiers σκέφτηκε έναν φοβερό αντιπερισπασμό. Με πολλές προφυλάξεις έφτασε στο Φρούριο του Αγίου Νικολάου για να συναντήσει τους διακόσιους παλιούς ναυτικούς που είχαν δώσει όρκο στον Άγιο Ιωάννη ότι θα υπερασπιζόντουσαν τον τόπο τους. Αυτοί οι έμπειροι ναυτικοί, με τις οδηγίες που έλαβαν από εκείνον, χειρίστηκαν τα πυροβόλα με επιτυχία. Τα πυροβόλα,...
Την πρώτη φορά που ανέβηκε στον Έβρο ο φωτογράφος Αντώνης Πασβάντης, μαγεύτηκε τόσο που υποσχέθηκε να ξαναγυρίσει. Για χρόνια τον έτρωγε η επιθυμία να δείξει «με ποιον τρόπο τα σύνορα επηρεάζουν τις ζωές των ανθρώπων». Δέκα χρόνια μετά παρουσιάζει ένα σώμα φωτογραφιών το οποίο δεν χαρτογραφεί απλώς το ακριτικό κάλλος των τοπίων, αλλά αποτυπώνει όλη την ανθρωπογεωγραφία της ευρύτερης περιοχής...
Την πρώτη φορά που ανέβηκε στον Έβρο ο φωτογράφος Αντώνης Πασβάντης, μαγεύτηκε τόσο που υποσχέθηκε να ξαναγυρίσει. Για χρόνια τον έτρωγε η επιθυμία να δείξει «με ποιον τρόπο τα σύνορα επηρεάζουν τις ζωές των ανθρώπων». Δέκα χρόνια μετά παρουσιάζει ένα σώμα φωτογραφιών το οποίο δεν χαρτογραφεί απλώς το ακριτικό κάλλος των τοπίων, αλλά αποτυπώνει όλη την ανθρωπογεωγραφία της ευρύτερης περιοχής...
Το πολεμικό γεγονός που αργότερα ονομάστηκε «Μάχη του Σαγγάριου» (από τον ποταμό που διασχίζει την Τουρκία) είναι κάτι μοναδικό στην ελληνική στρατιωτική ιστορία. Αυτή η τεράστια επιχείρηση, που οργάνωσε αποκλειστικά με δικά της μέσα η Ελλάδα τον Αύγουστο του 1921 στο πλαίσιο της Μικρασιατικής Εκστρατείας, ήταν μια δοκιμασία που δύσκολα μπορεί να συγκριθεί με οποιαδήποτε άλλη.
Πώς από τη...
Το πολεμικό γεγονός που αργότερα ονομάστηκε «Μάχη του Σαγγάριου» (από τον ποταμό που διασχίζει την Τουρκία) είναι κάτι μοναδικό στην ελληνική στρατιωτική ιστορία. Αυτή η τεράστια επιχείρηση, που οργάνωσε αποκλειστικά με δικά της μέσα η Ελλάδα τον Αύγουστο του 1921 στο πλαίσιο της Μικρασιατικής Εκστρατείας, ήταν μια δοκιμασία που δύσκολα μπορεί να συγκριθεί με οποιαδήποτε άλλη.
Πώς από τη...
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Χρήστος Λούκος: Αντί προλόγου Κωνσταντίνος Ηροδότου, Οι «δημοσία φιλοσοφούντες», οι Ταρτούφοι και οι μπακάληδες. Η πολεμική συγκρότηση της δημόσιας σφαίρας λίγο πριν από την Ελληνική Επανάσταση Βαγγέλης Σαράφης, Οι Φιλικοί στην Αλεξάνδρεια: ένα σχέδιο οικονομικής εξαπάτησης και η προδοσία Yusuf Ziya Karab?cak, «God Has Allowed Our Salvation»:...
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Χρήστος Λούκος: Αντί προλόγου Κωνσταντίνος Ηροδότου, Οι «δημοσία φιλοσοφούντες», οι Ταρτούφοι και οι μπακάληδες. Η πολεμική συγκρότηση της δημόσιας σφαίρας λίγο πριν από την Ελληνική Επανάσταση Βαγγέλης Σαράφης, Οι Φιλικοί στην Αλεξάνδρεια: ένα σχέδιο οικονομικής εξαπάτησης και η προδοσία Yusuf Ziya Karab?cak, «God Has Allowed Our Salvation»:...
Μέσα από την ιστοριογραφία και τις εκθέσεις των άγγλων αξιωματούχων Μύλλερ, Κιτ-Κατ, ΜακΕλρόι και Κάμπελ Ποιος ήταν ο καπετάν Μάρκος ή Μερκούριος Γεκτίδης ή Γιακτίδης, ο πατέρας μου, για τον οποίο τα μέλη της ευρείας οικογένειας Γεκτίδη μετέφεραν ότι ήταν ένας γενναίος καπετάνιος της Εθνικής Αντίστασης που είχε το λημέρι του στη Χαϊντού και, κυρίως, ένας καλός άνθρωπος; Ένας...
Μέσα από την ιστοριογραφία και τις εκθέσεις των άγγλων αξιωματούχων Μύλλερ, Κιτ-Κατ, ΜακΕλρόι και Κάμπελ Ποιος ήταν ο καπετάν Μάρκος ή Μερκούριος Γεκτίδης ή Γιακτίδης, ο πατέρας μου, για τον οποίο τα μέλη της ευρείας οικογένειας Γεκτίδη μετέφεραν ότι ήταν ένας γενναίος καπετάνιος της Εθνικής Αντίστασης που είχε το λημέρι του στη Χαϊντού και, κυρίως, ένας καλός άνθρωπος; Ένας...
Το διάστημα μεταξύ του 1856 και του 1919 είναι ίσως η πιο πολυκύμαντη περίοδος της σύγχρονης ιστορίας της μακεδονικής πρωτεύουσας. Στην πρώτη τριακονταετία, η Θεσσαλονίκη, που τότε ήταν μια σημαντική αλλά υπανάπτυκτη οθωμανική πόλη, αντιμετώπισε με επιτυχία την πρόκληση των θεσμικών, ιδεολογικών αλλά και πολιτικών αλλαγών που υιοθετήθηκαν από την οθωμανική κυβέρνηση ως λύσεις διεξόδου από την...
Το διάστημα μεταξύ του 1856 και του 1919 είναι ίσως η πιο πολυκύμαντη περίοδος της σύγχρονης ιστορίας της μακεδονικής πρωτεύουσας. Στην πρώτη τριακονταετία, η Θεσσαλονίκη, που τότε ήταν μια σημαντική αλλά υπανάπτυκτη οθωμανική πόλη, αντιμετώπισε με επιτυχία την πρόκληση των θεσμικών, ιδεολογικών αλλά και πολιτικών αλλαγών που υιοθετήθηκαν από την οθωμανική κυβέρνηση ως λύσεις διεξόδου από την...
Η περίοδος 1973-1976 είναι τόσο μεστή γεγονότων και διεργασιών σχετικά με την ανακύψασα τότε ελληνοτουρκική διαφορά περί την υφαλοκρηπίδα, ώστε μπορεί βάσιμα να υποστηριχθεί ότι κατά την περίοδο αυτή καθορίστηκε όχι μόνο το πλαίσιο των εκατέρωθεν θέσεων και ισχυρισμών, αλλά σε μεγάλο βαθμό και η συναφής εθνική στρατηγική των δύο κρατών. Ο σύγχρονος ιστορικός μελετητής εντυπωσιάζεται από το πόσο...
Η περίοδος 1973-1976 είναι τόσο μεστή γεγονότων και διεργασιών σχετικά με την ανακύψασα τότε ελληνοτουρκική διαφορά περί την υφαλοκρηπίδα, ώστε μπορεί βάσιμα να υποστηριχθεί ότι κατά την περίοδο αυτή καθορίστηκε όχι μόνο το πλαίσιο των εκατέρωθεν θέσεων και ισχυρισμών, αλλά σε μεγάλο βαθμό και η συναφής εθνική στρατηγική των δύο κρατών. Ο σύγχρονος ιστορικός μελετητής εντυπωσιάζεται από το πόσο...
Η πορεία των γυναικών στον Άγιο Κασσιανό το 1989. Συμβολή στην ιστορία του κυπριακού αντικατοχικού κινήματος Έχουν περάσει 35 χρόνια από τη στιγμή που εκατοντάδες γυναίκες έριχναν τα συρματοπλέγματα του Αγίου Κασσιανού, έμπαιναν έπειτα από 15 χρόνια στο εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου, έτρεχαν με ενθουσιασμό και κατελάμβαναν το καμένο από τους Τούρκους ελληνικό σχολείο του,...
Η πορεία των γυναικών στον Άγιο Κασσιανό το 1989. Συμβολή στην ιστορία του κυπριακού αντικατοχικού κινήματος Έχουν περάσει 35 χρόνια από τη στιγμή που εκατοντάδες γυναίκες έριχναν τα συρματοπλέγματα του Αγίου Κασσιανού, έμπαιναν έπειτα από 15 χρόνια στο εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου, έτρεχαν με ενθουσιασμό και κατελάμβαναν το καμένο από τους Τούρκους ελληνικό σχολείο του,...