Στο τρίτο συγγραφικό του έργο, ο Φώτης Ματσούρης, έλκων την καταγωγή του από το Δάρα της Αρκαδίας, εξ΄ ου και το προσωνύμιο Δαριώτης, ενασχολείται με μία από τις πλέον κρίσιμες περιόδους της Βυζαντινής Ιστορίας. «Ποιος Έλληνας», διερωτάται στον πρόλογο, «γνωρίζει σήμερα και ποιος καθηγητής ή δάσκαλος διδάσκει σήμερα στα Ελληνόπουλα γι αυτήν την μεγάλη κοινωνική, πολιτική, οικονομική και...

...

Το βιβλίο πραγματεύεται το φαινόμενο της ένοπλης μονομαχίας στην Ελλάδα ως μέσο επίλυσης προσωπικών διενέξεων, ενταγμένο στη λογική της ιστορίας από τα κάτω, δηλαδή αντικείμενο της δημόσιας ιστορίας. Η μονομαχία αποτελεί ευρωπαϊκό πολιτισμικό δάνειο, το οποίο ενσωματώθηκε ως πρακτική αρχικά από τους φιλέλληνες κατά τη διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης και κατόπιν από την πολυπληθή βαυαρική...

Μεγαλειώδες, ανυπέρβλητο, μοναδικό, είναι μερικοί από τους χαρακτηρισμούς που έχουν διατυπωθεί για το μνημειώδες βιβλίο της Έλλης Σκοπετέα, σταθερά βασικό βιβλίο αναφοράς εδώ και σαράντα χρόνια. Το βιβλίο είναι μια πολύτιμη πηγή για τη μελέτη της ιδεολογικής αφετηρίας της Μεγάλης Ιδέας, και εργαλείο για να κατανοήσουμε την εκκίνηση του ελληνικού κράτους, αλλά και το παρόν της ελληνικής...

...

«Άρχισα να ψάχνω. Αυτό ήταν, βρήκα ποια ήταν η 5η Μεραρχία Κρητών, ποιος ήταν ο Μεταξάς και γιατί την έστειλε στην Αλβανία, πρώτα στο Αμύνταιο, αφού περπάτησαν 362 χιλιόμετρα βράδυ με κρύο και χιονοθύελλα. Για να νιώσω τα συναισθήματα των Κρητικών ηρώων μας, πήγα με δυο φίλους μου από το στρατό, τους Γιώργο Παπαπέτρου και Πάνο Αναστασιάδη, στον σιδηροδρομικό Αμύνταιου και νοερά έζησα τις...

Για πρώτη φορά ένα βιβλίο πραγματεύεται τις τηλεπικοινωνίες κατά τη Μικρασιατική Εκστρατεία 1919-1922. Αποτέλεσμα ενδελεχούς έρευνας στα αρχεία της Διεύθυνσης Ιστορίας Στρατού και σε άλλες ατομικές πηγές ακόμη και σε τουρκικές, η οποία έφερε στο φως μεταξύ άλλων, τα πολεμικά ημερολόγια και τις εκθέσεις πεπραγμένων των Μονάδων Τηλεγραφητών. Ο συγγραφέας, με βάση τα τεκμήρια αυτά σκιαγραφεί την...

Ένα μοναδικό βιβλίο με την ιστορία του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη. Αφηγητής και μυθοποιός, αποφασιστικός απ’ τα μικρά του χρόνια, πρωτοκλέφτης και επαναστάτης, στρατιώτης και στρατηγός, ένας από τους πολλούς, αλλά κι ο πρώτος ανάμεσα σε ίσους, βγαλμένος απ’ τα σπλάχνα του Μοριά και υπερασπιστής του λαού του, ισορροπιστής και εμψυχωτικός, συμπεριληπτικός και ενωτικός, αλληγορικός και πραγματιστής,...

Στο βιβλίο αυτό επιχειρείται κυρίως μια ανάγνωση της ιστορίας του ελληνικού κράτους η οποία να εντάσσεται σε ένα γενικότερο διεθνές παράδειγμα ιστορίας των κρατών. Όσο κι αν κάτι τέτοιο ίσως φαίνεται παράδοξο, η ελληνική ιστοριογραφία για το κράτος μπορεί να είναι ποσοτικά πλούσια, αλλά είτε χαρακτηρίζεται από θεωρητικά υποδείγματα που είναι εντελώς ξεπερασμένα στη διεθνή...

Ποια είναι η Ενωμένη Ευρώπη και ποια τα σημεία που την απειλούν με διάλυση σήμερα; Ο κόσμος μας κατατρύχεται από κινδύνους και απειλές. Η έλλειψη επαγγελματικής ασφάλειας, η τρομοκρατία, η αλλαγή του κλίματος, οι νέες πανδημίες, οι στρατιωτικές απειλές, οι μαζικές μεταναστεύσεις, η διαφθορά και οι ανισότητες στις κοινωνίες είναι μία καθημερινότητα. Δεν είναι περίεργο που οι πολίτες αναζητούν...

Εκκλησία και δυνάμεις της συντήρησης απέναντι στον εκσυγχρονισμό του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος, σε μία ιστορική μελέτη που κυκλοφορεί με αφορμή τη συμπλήρωση 110 ετών από τη δίκη των “Αθεϊκών του Βόλου”. Προλογι?ζει ο Βασι?λης Φου?κας, Καθηγητη?ς στο Τμη?μα Φιλοσοφι?ας και Παιδαγωγικη?ς του ΑΠΘ Το 1914 πραγματοποιει?ται η περι?φημη Δι?κη του Ναυπλι?ου. Επρο?κειτο για την εκδι?καση μιας...

Το 1921 διεξήχθησαν οι σφοδρότερες μάχες στη Μικρά Ασία, καθώς η Ελλάδα προσπάθησε να κόψει «διά της λόγχης» τον «γόρδιο δεσμό» του Μικρασιατικού Ζητήματος. Η παρούσα μελέτη ερευνά το πολιτικό και διπλωματικό υπόβαθρο της Μικρασιατικής Εκστρατείας και τις στρατιωτικές επιχειρήσεις από το 1919 έως την κορύφωσή τους το θέρος του 1921. Αναδεικνύει τους άθλους των Ελλήνων μαχητών αλλά και τις...

Η παρούσα έκδοση είναι καρπός πολλαπλών συναντήσεων. Η αφετηρία της βρίσκεται στις επιστολές του Δημήτρη Χατζή προς τη Λεία Χατζοπούλου - Καραβία τα χρόνια της εξορίας του στη Βουδαπέστη. Η αλληλογραφία τους ξεκίνησε το 1963 και τελείωσε με τον επαναπατρισμό του Χατζή το 1975....

Στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα αυτό προ­σπά­θη­σε και σε πο­λύ με­γά­λο βαθ­μό κα­τά­φε­ρε ο Στο­γι­ά­νο­βιτς με το βι­βλίο αυτό: όχι απλώς να υλο­ποι­ή­σει το πα­λαιό σχέ­διο των Annales για μια ιστο­ρία ολι­στι­κή αλ­λά το αντι­κεί­με­νό του, τα Βαλ­κά­νια, να το συ­σχε­τί­σει με εκεί­νο το μέ­ρος του κό­σμου που φαι­νό­ταν να τα απορ­ρί­πτει αλ­λά πα­ρα­δό­ξως είχε γεν­νη­θεί μα­ζί τους: την...

Παρίσι, 2 Δεκεμβρίου του 1804. Ο Ναπολέων Βοναπάρτης στέφεται Αυτοκράτορας της Γαλλίας. Μόλις δέκα χρόνια έχουν παρέλθει από τη στιγμή που ο άσημος, μα φιλόδοξος, Κορσικανός Λοχαγός αναλάμβανε επικεφαλής του γαλλικού πυροβολικού έξω από τα τείχη της Τουλόν. Ο Ναπολέων εμφανίστηκε στο ευρωπαϊκό προσκήνιο στα τέλη του 18ου αιώνα ως ένας μετεωρίτης που κυριολεκτικά άλλαξε τα πάντα. Ωστόσο, τίποτα...

Πενήντα χρόνια μετά, διαβάστε γιατί χωρίς το Πολυτεχνείο δε θα υπήρχε η μεταπολιτευτική δημοκρατία. Η εξέγερση του Πολυτεχνείου ήταν μία αυθόρμητη –χωρίς κομματική καθοδήγηση– κορύφωση στον αγώνα για ελευθερία και δημοκρατία. Εγγράφηκε με δύναμη στη λαϊκή συνείδηση, επειδή εμπεριείχε την έννοια της “θυσίας”, η οποία λειτουργεί σαν σηματοδότης για έθνη και λαούς. Είναι από τα ιστορικά...

Οι μελέτες αυτού του συλλογικού τόμου θέτουν υπό διερεύνηση τη διαχείριση της μνήμης και της ιστορίας, εστιάζοντας σε κρίσιμες πτυχές των δύο καθιερωμένων εθνικών επετείων (25η Μαρτίου και 28η Οκτωβρίου), αλλά και προεκτείνοντας τη συζήτηση στην εξέγερση του Πολυτεχνείου, την αποκατάσταση της δημοκρατίας το 1974, το Ολοκαύτωμα, την Απελευθέρωση του 1944 και τη μνήμη του Πρώτου Παγκοσμίου...

Μου εξήγησε ότι το «PALIKARI» είχε κατασκευαστεί σε ρητίνη από αυτόν και τους φίλους του, βασισμένο σε εικόνες και φωτογραφίες που έφεραν τουρίστες και φορτηγατζήδες από την Ελλάδα. Νομίζω ότι είναι σαφώς επηρεασμένο από τον «Αρματωλό» του Carl Haag του Μουσείου Μπενάκη. Το καλούπι που φτιάχτηκε, πουλήθηκε σε κάποια ελληνική εταιρία που όμως έκλεισε και το μοναδικό καλούπι χάθηκε για πάντα....

«Αν μια φωτογραφία είναι χίλιες λέξεις, τότε ένα σκίτσο είναι πολλές περισσότερες. Με το μαρκαδοράκι του, ο σκιτσογράφος “πλάθει” την πραγματικότητα που σχολιάζει. Κι αυτό ακριβώς είναι το σχόλιό του. […] Σ’ ένα σκίτσο, η Γη μπορεί να είναι τετράγωνη, ένας πολιτικός να έχει φτερά, ένα τρένο να διασχίζει τη θάλασσα και πάει λέγοντας... Όλα αυτά θα μπορούσαν βέβαια να ειπωθούν για κάθε...

Σε όλες τις κατεχόμενες από τις δυνάμεις του Άξονα χώρες, κοινό στοιχείο υπήρξε ο σχηματισμός φιλογερμανικών κυβερνήσεων και το φαινόμενο της συνεργασίας με τον κατακτητή. Σε πολλές περιπτώσεις, η αγριότητα που επέδειξαν αυτοί απέναντι στον άμαχο πληθυσμό ξεπέρασε την αγριότητα των Γερμανών, οι οποίοι αντιλήφθηκαν ότι η ένοπλη συνεργασία με τους Έλληνες θα υποδαύλιζε τον ενδοελληνικό διχασμό....

Ήπειρος, Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος. Ένα μυστικό αεροδρόμιο, περιτριγυρισμένο από βουνά, σε μια απομονωμένη γωνιά της Ελλάδας, διαδραματίζει έναν από τους πιο σημαντικούς ρόλους του αεροπορικού πολέμου της περιόδου. Η Κοιλάδα των Παραμυθιών ξεδιπλώνει τις μνήμες της μέσα από μία εκτενή ιστορική αφήγηση, με λεπτομερή περιγραφή των γεγονότων, πλήθος ανέκδοτων φωτογραφιών και άγνωστων πτυχών, σε...

...

Το βιβλίο αυτό ιχνηλατεί τη διαδρομή της μεγαλώνυμου ελληνικής ορθόδοξης κοινότητας Σιαυροδρομίου, γνωστής επίσης ως κοινότητας του Πέρα (στα τουρκικά Μπέπογλου), στην καρδιά της Πόλης. Στηρίζεται κυρίως στα ενοριακά αρχεία και καλύπτει την περίοδο από το 1804 μέχρι το 1923. Τα δημογραφικά χαρακτηριστικά, η διοικητική οργάνωση, το προφίλ των ελίτ, τα φιλανθρωπικά δρώμενα (εκπαίδευση,...

Αν «κάθε πραγματική περιγραφή είναι ταυτόχρονα και η εξήγηση του ζητήματος», τότε η εξήγηση, η ερμηνεία των γεγονότων κρύβεται στην πραγματική αλληλουχία τους, στην εσωτερική αιτιακή τους συνάρτηση, που αποκαλύπτει και την αντικειμενική νομοτέλεια, την ιστορική αναγκαιότητα. Τη συνάφεια, τον ειρμό των γεγονότων της νεοελληνικής ιστορίας ενάμιση, τουλάχιστον , αιώνα, από τις παραμονές της...