Ένα έργο αναφοράς που προσφέρει μια επισκόπηση της ιστορίας του Βυζαντίου, από το 285 μ.Χ., οπότε και διαχωρίστηκε από τη Δυτική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, έως το 1461, έτος κατά το οποίο καταλύθηκε το τελευταίο βυζαντινό κρατίδιο. Το κράτος και η κοινωνία του Βυζαντίου βίωσαν καθ’ όλη τη διάρκειά τους κρίσεις και θριάμβους, γνώρισαν περιόδους παρακμής και ανάκαμψης. Η Βυζαντινή Αυτοκρατορία των...

Στο τρίτο συγγραφικό του έργο, ο Φώτης Ματσούρης, έλκων την καταγωγή του από το Δάρα της Αρκαδίας, εξ΄ ου και το προσωνύμιο Δαριώτης, ενασχολείται με μία από τις πλέον κρίσιμες περιόδους της Βυζαντινής Ιστορίας. «Ποιος Έλληνας», διερωτάται στον πρόλογο, «γνωρίζει σήμερα και ποιος καθηγητής ή δάσκαλος διδάσκει σήμερα στα Ελληνόπουλα γι αυτήν την μεγάλη κοινωνική, πολιτική, οικονομική και...

Το βιβλίο πραγματεύεται το φαινόμενο της ένοπλης μονομαχίας στην Ελλάδα ως μέσο επίλυσης προσωπικών διενέξεων, ενταγμένο στη λογική της ιστορίας από τα κάτω, δηλαδή αντικείμενο της δημόσιας ιστορίας. Η μονομαχία αποτελεί ευρωπαϊκό πολιτισμικό δάνειο, το οποίο ενσωματώθηκε ως πρακτική αρχικά από τους φιλέλληνες κατά τη διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης και κατόπιν από την πολυπληθή βαυαρική...

Ο 20ός αιώνας ήταν αιώνας πολέµου. Δύο καταστροφικές παγκόσµιες συγκρούσεις και το συνακόλουθο φοβερό Ολοκαύτωμα, τα διαδέχτηκαν ο Ψυχρός πόλεμος, βίαιοι εµφύλιοι, στρατιωτικές συρράξεις και γενοκτονίες. Υπήρξε εποχή σκληρότητας, στέρησης και δυστυχίας. Εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια των δύο παγκοσμίων πολέμων και αμέτρητων μικρότερων συγκρούσεων, ενώ εκατομμύρια άλλοι...

Μου εξήγησε ότι το «PALIKARI» είχε κατασκευαστεί σε ρητίνη από αυτόν και τους φίλους του, βασισμένο σε εικόνες και φωτογραφίες που έφεραν τουρίστες και φορτηγατζήδες από την Ελλάδα. Νομίζω ότι είναι σαφώς επηρεασμένο από τον «Αρματωλό» του Carl Haag του Μουσείου Μπενάκη. Το καλούπι που φτιάχτηκε, πουλήθηκε σε κάποια ελληνική εταιρία που όμως έκλεισε και το μοναδικό καλούπι χάθηκε για πάντα....

Κατά τη διάρκεια της Μικρασιατικής Εκστρατείας και ενώ το εκστρατευτικό σώμα πολεμούσε στην πρώτη γραμμή και έγραφε λαμπρές νίκες στο βιβλίο της ιστορίας ο άμαχος πληθυσμός συμπαραστεκόταν με κάθε τρόπο στους αγωνιστές του μετώπου. Σε όλη την Ελλάδα αλλά και στη Σμύρνη και την Κωνσταντινούπολη ιδρύονταν σύνδεσμοι προκειμένου να ενισχύσουν τους μαχόμενους με όποιον τρόπο μπορούσαν. Στα πλαίσια...

...

«Εγώ δε γράφω Ιστορία, ούτε κάνω έρευνα. Καταγράφω απλά τις δικές μου εμπειρίες, τη δική μου ζωή, μια και είχα την τύχη να βρεθώ μετά από την Αντίσταση στη δημιουργία και στη δράση του ΔΣΕ, αυτήν τη φορά στον Πάρνωνα. Ήταν για μένα μεγάλη εμπειρία και σταθμός στη ζωή μου, που, παρά τα χρόνια που πέρασαν, παραμένει φωτεινός φάρος στη μνήμη και στην ψυχή μου. Έπρεπε να ζήσει...

Καθώς το αγγλικό πολεμικό έπλεε σιωπηλά μέσα στη νύχτα από τη νότια Κρήτη με προορισμό το Τομπρούκ της Λιβύης, ο αξιωματικός Χαράλαμπος Σειραδάκης ήταν βυθισμένος σε σκέψεις. Τι θα αντιμετώπιζε στη Μέση Ανατολή όπου είχε εντολή να ενισχύσει τον εξόριστο ελληνικό στρατό και να συνδράμει τους συμμάχους εναντίον του Άξονα; Το Μάιο 1943 ο Β΄ παγκόσμιος πόλεμος ήταν σε πλήρη εξέλιξη. Είχαν περάσει...

Στο βιβλίο αυτό επιχειρείται κυρίως μια ανάγνωση της ιστορίας του ελληνικού κράτους η οποία να εντάσσεται σε ένα γενικότερο διεθνές παράδειγμα ιστορίας των κρατών. Όσο κι αν κάτι τέτοιο ίσως φαίνεται παράδοξο, η ελληνική ιστοριογραφία για το κράτος μπορεί να είναι ποσοτικά πλούσια, αλλά είτε χαρακτηρίζεται από θεωρητικά υποδείγματα που είναι εντελώς ξεπερασμένα στη διεθνή...

Η ίδρυση και η δράση του ΕΦΣΚ αποτελεί την πιο σημαντική οργάνωση της ορθόδοξης κοινότητας της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, η οποία απέσπασε τον δίκαιο έπαινο όχι μόνο της ελληνικής κοινωνίας αλλά και των ξένων και Τούρκων διανοητών της εποχής. Η ιδιωτική αυτή πρωτοβουλία, με στόχο την ενίσχυση και διάδοση της ελληνικής παιδείας σε όλες τις ορθόδοξες κοινότητες, ως τα πιο απομακρυσμένα χωριά της...

Σε όλες τις κατεχόμενες από τις δυνάμεις του Άξονα χώρες, κοινό στοιχείο υπήρξε ο σχηματισμός φιλογερμανικών κυβερνήσεων και το φαινόμενο της συνεργασίας με τον κατακτητή. Σε πολλές περιπτώσεις, η αγριότητα που επέδειξαν αυτοί απέναντι στον άμαχο πληθυσμό ξεπέρασε την αγριότητα των Γερμανών, οι οποίοι αντιλήφθηκαν ότι η ένοπλη συνεργασία με τους Έλληνες θα υποδαύλιζε τον ενδοελληνικό διχασμό....

Η μελέτη αυτή ξεκίνησε ως ένα ολοκληρωμένο ερευνητικό σύνολο με αφορμή τα 200 χρόνια από το ξεκίνημα της εθνικής παλιγγενεσίας, προκειμένου συγκροτηθεί ένα σημαντικό κεφάλαιο που συνδέεται με τον Αγώνα των Ελλήνων. Την ηρωική εκείνη περίοδο, τόσο κατά τη διάρκεια της Επανάστασης όσο και πριν και μετά από αυτήν, η Τέχνη έπαιξε σημαντικό ρόλο στην εδραίωση μιας ιδεολογίας που είχε συνέχεια σε...

...

Ποια είναι η ήπειρος που ονομάζουμε Ευρώπη; Πότε και πώς θεμελιώθηκε ο νεότερος πολιτισμός της; Ποια φωτεινά μυαλά και ποιες μοχθηρές προσωπικότητες έγραψαν τις πιο λαμπρές σελίδες και τα πιο αιματοβαμμένα της κεφάλαια; Σε τούτο το βιβλίο θα απαντήσουμε σε όλα τα παραπάνω και θα δούμε την ευρωπαϊκή ιστορία όπως δεν την έχουμε ξαναδεί. Θα συναντήσουμε εξτραβαγκάν εστεμμένους, πανούργους...

Στον πα­ρό­ντα συλ­λο­γι­κό τό­μο πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται ειση­γή­σεις με τις οποί­ες επι­χει­ρεί­ται να φω­τι­στούν πτυ­χές των κοι­νω­νι­κών με­τα­σχη­μα­τι­σμών που συ­ντε­λέ­στη­καν στη Δυ­τι­κή Μα­κε­δο­νία του 20ού αιώ­να και που απο­τέ­λε­σαν το ερευ­νη­τι­κό εν­δι­α­φέ­ρον του Συ­νε­δρίου της Εται­ρεί­ας Με­λε­τών Αν­θρω­πι­στι­κών Επι­στη­μών Φλώ­ρι­νας. Το συλ­λο­γι­κό αυτό έρ­γο...

Πενήντα χρόνια μετά, διαβάστε γιατί χωρίς το Πολυτεχνείο δε θα υπήρχε η μεταπολιτευτική δημοκρατία. Η εξέγερση του Πολυτεχνείου ήταν μία αυθόρμητη –χωρίς κομματική καθοδήγηση– κορύφωση στον αγώνα για ελευθερία και δημοκρατία. Εγγράφηκε με δύναμη στη λαϊκή συνείδηση, επειδή εμπεριείχε την έννοια της “θυσίας”, η οποία λειτουργεί σαν σηματοδότης για έθνη και λαούς. Είναι από τα ιστορικά...

H επιδημία με κορωνοϊό που τυποποιήθηκε ως COVID-19 και που έπληξε τον κόσμο τα τελευταία χρόνια, είχε ως συνέπεια χιλιάδες θανάτους παγκοσμίως και βαριά υγειονομικά προβλήματα που απαίτησαν νοσηλεία σε ΜΕΘ ή, άλλοτε, σε κοινές νοσοκομειακές κλίνες. Το νόσημα αναγνωρίστηκε αρχικά στην Κίνα (2019), ακολούθησε δε η διάδοσή του στις περισσότερες χώρες του κόσμου. Τα πρώτα κρούσματα στην Ελλάδα...

Συγγραφείς: Μητροπολίτη Βεροίας, Ναούσης καί Καμπανίας κ.κ. Παντελεήμων (Καλπακίδης), Στάθης Πελαγίδης, Πέτρος Μεχτίδης, Ευδοξία Καλπατσινίδου, Μυροφόρα Ευσταθιάδου, Γεώργιος Τανιμανίδης, Tessa Hofmann, Sait Cetinoglu, Αρχόντισσα Κωνσταντινίδου, Αναστασία Μαχαιρίδου, Βασίλειος Ασβεστάς, Δήμητρα Γιάγκογλου Αγορίτσα Τζήμα, Λένα Καλπίδου, Μαρία Προκοπίδου, Παύλος Ι. Τσακαλίδης,...

Χωρίς τη διεξαγωγή πολέμου στο εξωτερικό και χωρίςΟι «πόλεμοι», όχι ο πόλεμος: τούτη είναι η δεύτερη θέση μας. Οι «πόλεμοι» ως θεμέλιο της εσωτερικής τάξης και η εξωτερική τάξη ως οργανωτική αρχή της κοινωνίας. Οι πόλεμοι – όχι μόνο οι ταξικοί, αλλά και οι στρατιωτικοί, οι εμφύλιοι, οι έμφυλοι και οι φυλετικοί – ενσωματώνονται με τέτοια συστηματικότητα στον ορισμό του Κεφαλαίου, ώστε το Das...

Το Μέγα λάθος Ένας τόπος δεν μπορεί να προσδιοριστεί ονοματολογικά και να μην έρχεται στην επιφάνεια η ιστορία του. Η ονομασία και η ιστορία ενός χώρου είναι έννοιες αλληλένδετες και άρρηκτα συνδεδεμένες μεταξύ τους. Η ονομασία ενός τόπου δίνει ιστορία, μνήμες, παραδόσεις, πολιτισμό, ταυτότητα, γλώσσα ιθαγένεια κ.ά. στοιχεία που καθόριζαν και καθορίζουν την ιστορική εξέλιξη και πορεία του λαού...

Το 1856 διανοίχτηκε ο δρόμος Αθήνας-Τρίπολης. Στο Δουργούτι έμειναν εργάτες από το Χέλι Κορινθίας που δούλευαν στο τμήμα Αθήνα-Κόρινθος ή, κατ άλλη εκδοχή, στην υπεραστική γραμμή Αθήνα-Τρίπολη. Γι αυτό η περιοχή στα τέλη του 19ου αιώνα ονομαζόταν "Χελιώτικα". Μια άλλη παλιά ονομασία της περιοχής είναι το "Ντομούζ Νταμέ" (domuz dam, σπίτι των γουρουνιών). Η λέξη είναι τουρκική και με αυτή την...

Όποτε διαβάζω ένα ιστορικό γεγονός, το μυαλό μου το φαντάζεται ζωγραφισμένο σε πολλές εικόνες. Αν υπάρχει καταχωρημένο στην ψυχολογία το σύνδρομο του ζωγράφου, τότε σίγουρα το έχω. Έτσι, διαβάζοντας για το Δραγατσάνι και τον Ιερό Λόχο, οι εικόνες απέκτησαν τόση δύναμη για ζωή, που ήμουν πλέον αναγκασμένος να πάρω μολύβια, πένες και χαρτί. Ας παρακολουθήσουμε λοιπόν, τα γεγονότα στη...

Αυτό που έκανε το Πολυτεχνείο να γίνει το «Πολυτεχνείο», δεν είναι εκείνα που συνέβησαν μέσα στο υπό κατάληψη ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα, αλλά όσα διαδραματίστηκαν έξω από αυτό. Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν αρχικά γύρω από το Πολυτεχνείο και στη συνέχεια ξεχύθηκαν στους δρόμους της Αθήνας, συγκρότησαν διαδηλώσεις απ’ άκρου σ’ άκρο της πόλης, πανικόβαλαν τη φρουρά του Υπουργείου...