Το κίνημα του Σεπτεμβρίου 2022 στο Ιράν, στο οποίο πρωτοστάτησαν οι γυναίκες και πολύ σύντομα συμπεριέλαβε και τους νεαρούς άνδρες –με αφετηρία την άρνηση της υποχρεωτικής μαντίλας– αποτελεί την κορύφωση των κινημάτων διαμαρτυρίας των τελευταίων δεκαπέντε χρόνων. Το Ιράν, πίσω από το παραβάν που υψώνει η θεοκρατική τυραννία, η βία των Πασνταράν και ο γεωπολιτικός τυχοδιωκτισμός, είναι μια χώρα...
Το κίνημα του Σεπτεμβρίου 2022 στο Ιράν, στο οποίο πρωτοστάτησαν οι γυναίκες και πολύ σύντομα συμπεριέλαβε και τους νεαρούς άνδρες –με αφετηρία την άρνηση της υποχρεωτικής μαντίλας– αποτελεί την κορύφωση των κινημάτων διαμαρτυρίας των τελευταίων δεκαπέντε χρόνων. Το Ιράν, πίσω από το παραβάν που υψώνει η θεοκρατική τυραννία, η βία των Πασνταράν και ο γεωπολιτικός τυχοδιωκτισμός, είναι μια χώρα...
Εμπειρία και θεωρία Με τον κλητικό τύπο της μετοχής «υπεσχημένη», προσδιορίζεται εδώ η Μεταπολίτευση ώστε να τονιστεί αυτό που μας αναλογεί: ότι αυτό που μας έχουν υποσχεθεί (το υπεσχημένο) δεν έχει συμβεί ακόμη. Και ο χρονότοπος 1974-2024 στον οποίο καταγράφονται όλα τα μείζονα συμβάντα των πενήντα ετών, ενώ ορίζεται χρονικά, παραμένει μετέωρος πολιτικά. Όχι γιατί η...
Εμπειρία και θεωρία Με τον κλητικό τύπο της μετοχής «υπεσχημένη», προσδιορίζεται εδώ η Μεταπολίτευση ώστε να τονιστεί αυτό που μας αναλογεί: ότι αυτό που μας έχουν υποσχεθεί (το υπεσχημένο) δεν έχει συμβεί ακόμη. Και ο χρονότοπος 1974-2024 στον οποίο καταγράφονται όλα τα μείζονα συμβάντα των πενήντα ετών, ενώ ορίζεται χρονικά, παραμένει μετέωρος πολιτικά. Όχι γιατί η...
Το πρώτο βιβλίο του Γιούργκεν Χάµπερµας, µε τίτλο Αλλαγή δοµής της δηµοσιότητας (Strukturwandel der Offentlichkeit), εκδόθηκε το 1962. Από κοινωνικοϊστορική και εννοιολογική-ιστορική σκοπιά, σκιαγραφεί µια έννοια της δηµόσιας σφαίρας που εκχωρεί σ’ αυτήν µια θέση µεταξύ της κοινωνίας πολιτών και του πολιτικού συστήµατος. Η Αλλαγή δοµής συγκαταλέχθηκε σύντοµα στα κλασικά έργα της κοινωνιολογίας...
Το πρώτο βιβλίο του Γιούργκεν Χάµπερµας, µε τίτλο Αλλαγή δοµής της δηµοσιότητας (Strukturwandel der Offentlichkeit), εκδόθηκε το 1962. Από κοινωνικοϊστορική και εννοιολογική-ιστορική σκοπιά, σκιαγραφεί µια έννοια της δηµόσιας σφαίρας που εκχωρεί σ’ αυτήν µια θέση µεταξύ της κοινωνίας πολιτών και του πολιτικού συστήµατος. Η Αλλαγή δοµής συγκαταλέχθηκε σύντοµα στα κλασικά έργα της κοινωνιολογίας...
Ο Αλεξάντερ Κοζέβ υπήρξε μια πολύ σημαντική φιγούρα των ευρωπαϊκών γραμμάτων του 20ού αιώνα και ένας οξύνους φιλοσοφικός νους. Οι περίφημες διαλέξεις του για τον Χέγκελ τη δεκαετία του ’30 στo Παρίσι άσκησαν έντονη επιρροή σε μια σειρά διανοουμένων, που αργότερα θα παίξουν πρωταγωνιστικό ρόλο στη γαλλική πνευματική ζωή (Αλτουσέρ, Σαρτρ, Λακάν, Μπατάιγ, Μερλώ-Ποντύ, Ρεϊμόν Αρόν κ.ά). Σε αυτές ο...
Ο Αλεξάντερ Κοζέβ υπήρξε μια πολύ σημαντική φιγούρα των ευρωπαϊκών γραμμάτων του 20ού αιώνα και ένας οξύνους φιλοσοφικός νους. Οι περίφημες διαλέξεις του για τον Χέγκελ τη δεκαετία του ’30 στo Παρίσι άσκησαν έντονη επιρροή σε μια σειρά διανοουμένων, που αργότερα θα παίξουν πρωταγωνιστικό ρόλο στη γαλλική πνευματική ζωή (Αλτουσέρ, Σαρτρ, Λακάν, Μπατάιγ, Μερλώ-Ποντύ, Ρεϊμόν Αρόν κ.ά). Σε αυτές ο...
Μια μακρά, δαιδαλώδης και συναρπαστική πορεία.
Που αποκαλύπτει μια χώρα Ιανό, με τα δύο πρόσωπα και τις εγγενείς αντιφάσεις της – αλλά και Ίκαρο, με τα φτερά και τη σκληρή μοίρα της.
Η Μεταπολίτευση ως ιστορικό αφήγημα: πενήντα χρόνια προσπαθειών, εξελίξεων, κατακτήσεων και οπισθοχωρήσεων.
Ως εφαλτήριο για στοχασμό: ποιοι είμαστε ως πολιτικό σύστημα και ως λαός, ποιοι μάς κυβέρνησαν και...
Μια μακρά, δαιδαλώδης και συναρπαστική πορεία.
Που αποκαλύπτει μια χώρα Ιανό, με τα δύο πρόσωπα και τις εγγενείς αντιφάσεις της – αλλά και Ίκαρο, με τα φτερά και τη σκληρή μοίρα της.
Η Μεταπολίτευση ως ιστορικό αφήγημα: πενήντα χρόνια προσπαθειών, εξελίξεων, κατακτήσεων και οπισθοχωρήσεων.
Ως εφαλτήριο για στοχασμό: ποιοι είμαστε ως πολιτικό σύστημα και ως λαός, ποιοι μάς κυβέρνησαν και...
Πώς να καταλάβουμε και να εξηγήσουμε τα όσα συνέβησαν στο ΠΑΣΟΚ με αφορμή τις πρόσφατες εσωκομματικές εκλογές (Οκτώβριος 2024) για την ανάδειξη της νέας ηγεσίας του; Τα κείμενα που φιλοξενούνται στον παρόντα τόμο υποστηρίζουν ουσιαστικά τη θέση ότι, με την υποψηφιότητα του Χάρη Δούκα, μια νέα πολιτική διαίρεση, αυτή ανάμεσα στη μεταμοντέρνα σύγχυση, δηλαδή στο χάος, και την τάξη, τη...
Πώς να καταλάβουμε και να εξηγήσουμε τα όσα συνέβησαν στο ΠΑΣΟΚ με αφορμή τις πρόσφατες εσωκομματικές εκλογές (Οκτώβριος 2024) για την ανάδειξη της νέας ηγεσίας του; Τα κείμενα που φιλοξενούνται στον παρόντα τόμο υποστηρίζουν ουσιαστικά τη θέση ότι, με την υποψηφιότητα του Χάρη Δούκα, μια νέα πολιτική διαίρεση, αυτή ανάμεσα στη μεταμοντέρνα σύγχυση, δηλαδή στο χάος, και την τάξη, τη...
Πληθώρα βιβλίων έχει γραφτεί για τον Φετχουλλάχ Γκιουλέν σε όλον τον κόσμο, τα περισσότερα εκ των οποίων αποτελούν βιογραφίες ή προσπάθειες κατανόησης και παρουσίασης του κινήματος Χιζμέτ και των δράσεών του. Σε αντιδιαστολή με τα παραπάνω, ο στόχος του παρόντος βιβλίου είναι να μελετήσει και να εισάγει τον αναγνώστη στην πνευματική πλευρά του Γκιουλέν. Ο Δρ Γιουκσέλ Τσαΐρογλου, σε αυτήν την...
Πληθώρα βιβλίων έχει γραφτεί για τον Φετχουλλάχ Γκιουλέν σε όλον τον κόσμο, τα περισσότερα εκ των οποίων αποτελούν βιογραφίες ή προσπάθειες κατανόησης και παρουσίασης του κινήματος Χιζμέτ και των δράσεών του. Σε αντιδιαστολή με τα παραπάνω, ο στόχος του παρόντος βιβλίου είναι να μελετήσει και να εισάγει τον αναγνώστη στην πνευματική πλευρά του Γκιουλέν. Ο Δρ Γιουκσέλ Τσαΐρογλου, σε αυτήν την...
Η Θεσσαλονίκη έως την απελευθέρωσή της το 1912 υπήρξε η σπουδαιότερη πόλη των Βαλκανίων και µία από τις δυο τρεις σηµαντικότερες της Οθωµανικής Αυτοκρατορίας. Η σηµασία της οφειλόταν στη γεωπολιτική της θέση και την οικονοµική της ισχύ, από τη στιγµή που είχε σχεδόν εξ ολοκλήρου τον έλεγχο του εξαγωγικού και εισαγωγικού εµπορίου των Βαλκανίων. Από τα τέλη του 17ου αιώνα οι Μεγάλες ?υνάµεις της...
Η Θεσσαλονίκη έως την απελευθέρωσή της το 1912 υπήρξε η σπουδαιότερη πόλη των Βαλκανίων και µία από τις δυο τρεις σηµαντικότερες της Οθωµανικής Αυτοκρατορίας. Η σηµασία της οφειλόταν στη γεωπολιτική της θέση και την οικονοµική της ισχύ, από τη στιγµή που είχε σχεδόν εξ ολοκλήρου τον έλεγχο του εξαγωγικού και εισαγωγικού εµπορίου των Βαλκανίων. Από τα τέλη του 17ου αιώνα οι Μεγάλες ?υνάµεις της...
Εκκινούμε από τη διαπίστωση πως τα διάφορα ρεύματα του ουτοπισμού εδράζονται σε θεμελιώδεις ιδέες όπως του μεσσιανισμού και της βίας, διατυπώνοντας αόριστα αιτήματα όπως αλληλεγγύη και ελευθερία. Επιχειρούμε να αναδείξουμε την ύπαρξη ενός «μαύρου νήματος» που διατρέχει συγκεκριμένα ανορθολογικά ρεύματα, τα οποία βρίσκονται σε εκλεκτική σχέση αλληλεπίδρασης μεταξύ τους· και αυτά δεν είναι άλλα...
Εκκινούμε από τη διαπίστωση πως τα διάφορα ρεύματα του ουτοπισμού εδράζονται σε θεμελιώδεις ιδέες όπως του μεσσιανισμού και της βίας, διατυπώνοντας αόριστα αιτήματα όπως αλληλεγγύη και ελευθερία. Επιχειρούμε να αναδείξουμε την ύπαρξη ενός «μαύρου νήματος» που διατρέχει συγκεκριμένα ανορθολογικά ρεύματα, τα οποία βρίσκονται σε εκλεκτική σχέση αλληλεπίδρασης μεταξύ τους· και αυτά δεν είναι άλλα...
Πώς μπορεί ακόμα κανείς να σκέφτεται και να μιλάει; Μ’ ένα τέτοιο ερώτημα ο συγγραφέας αυτής της συλλογής κείμενων μάς εισάγει στη φρίκη μιας επικαιρότητας –ελληνικής και παγκόσμιας– που μοιάζει να οδηγεί στα όριά της την ικανότητα της σκέψης και της γλώσσας να αναμετρηθεί με αυτό που συμβαίνει. Είναι οι δημοσιευμένες δημόσιες παρεμβάσεις του στα κρισιμότερα πολιτικά ζητήματα της τελευταίας...
Πώς μπορεί ακόμα κανείς να σκέφτεται και να μιλάει; Μ’ ένα τέτοιο ερώτημα ο συγγραφέας αυτής της συλλογής κείμενων μάς εισάγει στη φρίκη μιας επικαιρότητας –ελληνικής και παγκόσμιας– που μοιάζει να οδηγεί στα όριά της την ικανότητα της σκέψης και της γλώσσας να αναμετρηθεί με αυτό που συμβαίνει. Είναι οι δημοσιευμένες δημόσιες παρεμβάσεις του στα κρισιμότερα πολιτικά ζητήματα της τελευταίας...
Τέσσερα πληγωμένα παλληκάρια που έζησαν την ανείπωτη τραγωδία της Κύπρου αποθήκευσαν στη φαρέτρα της μνήμης τους όλες τις συγκλονιστικές στιγμές που έζησαν. Τις έζησαν από την πρώτη γραμμή της μάχης, πολέμησαν με νύχια και με δόντια και με απαράμιλλο ηρωισμό απέτρεψαν τα χειρότερα για τον Ελληνισμό. Κάποιοι έχυσαν το αίμα τους κι όσοι επέζησαν υποφέρουν ακόμη, πενήντα χρόνια μετά, από...
Τέσσερα πληγωμένα παλληκάρια που έζησαν την ανείπωτη τραγωδία της Κύπρου αποθήκευσαν στη φαρέτρα της μνήμης τους όλες τις συγκλονιστικές στιγμές που έζησαν. Τις έζησαν από την πρώτη γραμμή της μάχης, πολέμησαν με νύχια και με δόντια και με απαράμιλλο ηρωισμό απέτρεψαν τα χειρότερα για τον Ελληνισμό. Κάποιοι έχυσαν το αίμα τους κι όσοι επέζησαν υποφέρουν ακόμη, πενήντα χρόνια μετά, από...
Οι άνθρωποι, και οι κοινωνίες τους, αποφασίζουν και δρουν γενικά σε περιβάλλον ελλιπούς πληροφόρησης. Αυτό είναι ένα μόνιμο χαρακτηριστικό που οφείλεται στον ελλιπή και σχετικό τρόπο της ανθρώπινης γνώσης τόσο για το φυσικό όσο και για το κοινωνικό ή πολιτικό περιβάλλον. Η ανθρώπινη γνώση, αν και συνεχώς αυξανόμενη, ίσως ποτέ δεν θα κατορθώσει να έχει μια πλήρη και απόλυτη κατανόηση του...
Οι άνθρωποι, και οι κοινωνίες τους, αποφασίζουν και δρουν γενικά σε περιβάλλον ελλιπούς πληροφόρησης. Αυτό είναι ένα μόνιμο χαρακτηριστικό που οφείλεται στον ελλιπή και σχετικό τρόπο της ανθρώπινης γνώσης τόσο για το φυσικό όσο και για το κοινωνικό ή πολιτικό περιβάλλον. Η ανθρώπινη γνώση, αν και συνεχώς αυξανόμενη, ίσως ποτέ δεν θα κατορθώσει να έχει μια πλήρη και απόλυτη κατανόηση του...
Διπλωματική σκέψη και πράξη του Ιωάννη Καποδίστρια (1815-1826) Mε αναφορά σε όσα ειδικότερα εκτίθενται στα πέντε κεφάλαια του υποθετικά «αθέατου εγχειριδίου», διερωτώμαστε, τώρα, μήπως στο έργο του Ιωάννη Καποδίστρια ανιχνεύεται, πέρα από τους λόγους που υπαγορεύουν τους εκάστοτε χειρισμούς του, και κάποια πιο θεμελιακή αρχή, για το πώς πρέπει να αντιμετωπίζονται τα...
Διπλωματική σκέψη και πράξη του Ιωάννη Καποδίστρια (1815-1826) Mε αναφορά σε όσα ειδικότερα εκτίθενται στα πέντε κεφάλαια του υποθετικά «αθέατου εγχειριδίου», διερωτώμαστε, τώρα, μήπως στο έργο του Ιωάννη Καποδίστρια ανιχνεύεται, πέρα από τους λόγους που υπαγορεύουν τους εκάστοτε χειρισμούς του, και κάποια πιο θεμελιακή αρχή, για το πώς πρέπει να αντιμετωπίζονται τα...
Το 2013, όταν η γερμανική πολιτική είχε εισβάλει στην καθημερινότητα των Ελλήνων με βίαιο και τιμωρητικό τρόπο, το Γερμανικό Σύνδρομο ήταν μια προσπάθεια γνωριμίας και κατανόησης της «γερμανικότητας» και του Sonderweg, της γερμανικής ιδιαιτερότητας, πέρα από τα ελληνικά στερεότυπα της Κατοχής και του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Σήμερα, το 2024, έχουν προστεθεί νέοι σοβαροί λόγοι που καθιστούν...
Το 2013, όταν η γερμανική πολιτική είχε εισβάλει στην καθημερινότητα των Ελλήνων με βίαιο και τιμωρητικό τρόπο, το Γερμανικό Σύνδρομο ήταν μια προσπάθεια γνωριμίας και κατανόησης της «γερμανικότητας» και του Sonderweg, της γερμανικής ιδιαιτερότητας, πέρα από τα ελληνικά στερεότυπα της Κατοχής και του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Σήμερα, το 2024, έχουν προστεθεί νέοι σοβαροί λόγοι που καθιστούν...
Θεωρητικές προσεγγίσεις και θεσμικές πρακτικές Η αντιπροσώπευση αποτελεί ένα από τα πιο ενδιαφέροντα και επίκαιρα θέματα στην εποχή της μόνιμης κρίσης (permacrisis). Οι αλλαγές στο αντιπροσωπευτικό σύστημα, που σηματοδοτούνται από την κρίση των κομμάτων, την αμφισβήτηση της κρατικής κυριαρχίας και την έκρηξη των κοινωνικών ανισοτήτων, έχουν θέσει ξανά την αντιπροσώπευση στο...
Θεωρητικές προσεγγίσεις και θεσμικές πρακτικές Η αντιπροσώπευση αποτελεί ένα από τα πιο ενδιαφέροντα και επίκαιρα θέματα στην εποχή της μόνιμης κρίσης (permacrisis). Οι αλλαγές στο αντιπροσωπευτικό σύστημα, που σηματοδοτούνται από την κρίση των κομμάτων, την αμφισβήτηση της κρατικής κυριαρχίας και την έκρηξη των κοινωνικών ανισοτήτων, έχουν θέσει ξανά την αντιπροσώπευση στο...
Στο βιβλίο εξετάζεται μια αρχή του δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των κρατών-μελών, η οποία μέχρι πρότινος δεν απασχολούσε σοβαρά τους νομικούς. Ο συγγραφέας αναλύει τη νομοθεσία και τη νομολογία σε τέσσερις νευραλγικούς για τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και του χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης τομείς, αναζητώντας στους δύο πρώτους, την ελεύθερη...
Στο βιβλίο εξετάζεται μια αρχή του δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των κρατών-μελών, η οποία μέχρι πρότινος δεν απασχολούσε σοβαρά τους νομικούς. Ο συγγραφέας αναλύει τη νομοθεσία και τη νομολογία σε τέσσερις νευραλγικούς για τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και του χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης τομείς, αναζητώντας στους δύο πρώτους, την ελεύθερη...
H ελαστικότητα της ποινής κατά την επιβολή της εκφράζεται από θεσμούς που είτε μετριάζουν αυτήν, είτε κάμπτουν την πραγματική (ολική ή μερική) έκτισή της. Το σημαντικότερο ίσως αποτρεπτικό του εγκλεισμού μέτρο είναι η αναστολή εκτέλεσης της ποινής (άρθρα 99 επ. ΠΚ), θεσμός που ανταποκρίνεται σε σύνθετες δικαιοκρατικές σταθμίσεις. Η αποτροπή της έκθεσης του καταδικασθέντος στην εγκληματογόνο...
H ελαστικότητα της ποινής κατά την επιβολή της εκφράζεται από θεσμούς που είτε μετριάζουν αυτήν, είτε κάμπτουν την πραγματική (ολική ή μερική) έκτισή της. Το σημαντικότερο ίσως αποτρεπτικό του εγκλεισμού μέτρο είναι η αναστολή εκτέλεσης της ποινής (άρθρα 99 επ. ΠΚ), θεσμός που ανταποκρίνεται σε σύνθετες δικαιοκρατικές σταθμίσεις. Η αποτροπή της έκθεσης του καταδικασθέντος στην εγκληματογόνο...
Στη μελέτη εξετάζεται η σύσταση και η λειτουργία του Εκτάκτου Στρατοδικείου Δράμας που λειτούργησε κατά την περίοδο 1946-1952 και καταγράφονται οι εκτελεσθέντες λόγω των αποφάσεών του. Από δημοσιεύματα του αστικού Τύπου της Δράμας, της Καβάλας και της Θεσσαλονίκης αντλούνται πληροφορίες για τις κατηγορίες, τις πολύκροτες δίκες και τις εκτελέσεις, Δραμινών και μη, πολιτών και...
Στη μελέτη εξετάζεται η σύσταση και η λειτουργία του Εκτάκτου Στρατοδικείου Δράμας που λειτούργησε κατά την περίοδο 1946-1952 και καταγράφονται οι εκτελεσθέντες λόγω των αποφάσεών του. Από δημοσιεύματα του αστικού Τύπου της Δράμας, της Καβάλας και της Θεσσαλονίκης αντλούνται πληροφορίες για τις κατηγορίες, τις πολύκροτες δίκες και τις εκτελέσεις, Δραμινών και μη, πολιτών και...
Η εξαγγελθείσα αναθεώρηση του άρθρου 16 παρ. 5 και 8 του Συντάγματος προϋποθέτει την τήρηση των διαδικαστικών προδιαγραφών του άρθρου 110 παρ. 2-6 Σ. Ακόμη συνεπώς και αν όλες οι διαδικασίες κινηθούν και εξελιχθούν με τον ταχύτερο ρυθμό, υπάρχει ένα χρονικό διάστημα κατά το οποίο εξακολουθεί να έχει πρακτική σημασία το ερώτημα για τα περιθώρια που διαθέτει ο εθνικός κοινός νομοθέτης κατά τη...
Η εξαγγελθείσα αναθεώρηση του άρθρου 16 παρ. 5 και 8 του Συντάγματος προϋποθέτει την τήρηση των διαδικαστικών προδιαγραφών του άρθρου 110 παρ. 2-6 Σ. Ακόμη συνεπώς και αν όλες οι διαδικασίες κινηθούν και εξελιχθούν με τον ταχύτερο ρυθμό, υπάρχει ένα χρονικό διάστημα κατά το οποίο εξακολουθεί να έχει πρακτική σημασία το ερώτημα για τα περιθώρια που διαθέτει ο εθνικός κοινός νομοθέτης κατά τη...
Με το π.δ.80/2022 κωδικοποιήθηκε η νομοθεσία του ατομικού εργατικού δικαίου, προκειμένου να διαμορφωθεί ένας Κώδικας που θα αποτελέσει σημείο αναφοράς τόσο για την ερμηνεία και εφαρμογή του εν λόγω δικαίου, όσο και για την τροποποίηση της νομοθεσίας στο μέλλον.
Πρόκειται για την κωδικοποίηση πλέον των 50 νομοθετημάτων, προεδρικών διαταγμάτων και υπουργικών αποφάσεων των τελευταίων 100 ετών...
Με το π.δ.80/2022 κωδικοποιήθηκε η νομοθεσία του ατομικού εργατικού δικαίου, προκειμένου να διαμορφωθεί ένας Κώδικας που θα αποτελέσει σημείο αναφοράς τόσο για την ερμηνεία και εφαρμογή του εν λόγω δικαίου, όσο και για την τροποποίηση της νομοθεσίας στο μέλλον.
Πρόκειται για την κωδικοποίηση πλέον των 50 νομοθετημάτων, προεδρικών διαταγμάτων και υπουργικών αποφάσεων των τελευταίων 100 ετών...